Me rastin e 155-vjetorit të themelimit të Teqesë së Matohasanajt në Tepelenë, Kryegjyshata Botërore Bektashiane përkujton me nderim dhe mirënjohje veprën e shenjtë të Baba Sali Matohasanajt, një prej figurave më të ndritura të bektashizmit shqiptar dhe të trashëgimisë sonë shpirtërore e kombëtare.
Mesazhi i Kryegjyshit Botëror të Bektashinjve
“Teqeja e Matohasanajt përfaqëson një vatër të shenjtë të besimit, diturisë dhe atdhedashurisë. Baba Sali Matohasanaj, me përkushtimin e tij ndaj Zotit dhe dashurinë e pakushtëzuar për kombin, la një trashëgimi të paharruar shpirtërore e kulturore.
Duke përkujtuar 155-vjetorin e themelimit të kësaj teqeje, ne nderojmë jo vetëm figurën e tij, por edhe misionin e shenjtë të bektashizmit për paqe, harmoni dhe bashkëjetesë mes njerëzve.
Në këtë përvjetor të shenjtë, u përcjellim të gjitha familjeve shqiptare dhe gjithë besimtarëve bektashianë në mbarë botën urimet tona më të sinqerta për shëndet, paqe dhe begati. Zoti ju bekoftë të gjithëve! Amin!”
Në vështrim historik
Teqeja e Matohasanajt u themelua rreth vitit 1870 nga Baba Sali Matohasanaj, fillimisht në shtëpinë e tij dhe më pas si objekt i veçantë kulti. Që në fillesat e saj, kjo teqe u shndërrua në një qendër të rëndësishme të besimit bektashian, të arsimit dhe të ndërgjegjes kombëtare.
Në periudha të vështira historike, veçanërisht pas Lidhjes së Prizrenit, në këtë teqe u mësua fshehtas gjuha shqipe dhe u edukuan breza të tërë atdhetarësh. Baba Saliu kontribuoi me përkushtim në përhapjen e dijes, duke sjellë libra nga Stambolli dhe duke i shpërndarë në Shqipërinë e Jugut, si dhe duke dhënë një ndihmesë të çmuar në përkthime dhe kulturë.
Teqeja u përfshi aktivisht edhe në Luftën Antifashiste Nacionalçlirimtare dhe për këtë arsye u dogj dhe u plaçkit nga pushtuesit në vitin 1944. Ajo u mbyll dhunshëm në vitin 1967 nga regjimi monist, por trashëgimia e saj shpirtërore nuk u shua kurrë.
Pas viteve ’90, Teqeja e Matohasanajt u rihap, duke rimarrë vendin e saj të merituar në jetën fetare dhe kulturore të vendit. Në vitin 2004 u ringrit edhe tyrbja, ku prehen eshtrat e Baba Sali Matohasanajt dhe pasardhësve të tij shpirtërorë.
Përmbyllje
155 vjet pas themelimit të saj, Teqeja e Matohasanajt mbetet një simbol i gjallë i besimit, urtësisë, dijes dhe dashurisë për atdheun. Ky përvjetor është një thirrje për të ruajtur dhe përcjellë brez pas brezi vlerat e shenjta të bektashizmit: paqen, tolerancën dhe shërbimin ndaj njeriut.